28/04/2014

Գրաբարյան առցանց Աստվածաշունչ և համաբարբառ՝ զուգադիր անգլերեն Աստվածաշնչով հանդերձ


Armenian E-Bible: Classical Armenian - English Concordance
http://212.34.228.170/bible_28E/index_l_az.htm

Վերոբերյալ հղմամբ գնալու դեպքում կօգտվեք գրաբարյան Աստվածաշնչի էլեկտրոնային համաբարբառից։ Հիանալի էլեկտրոնային գործիք է։
Համաբարբառը, ցուցադրման ու որոնման համակարգը ստեղծվել են «Առակ-29» բարեգործական հիմնադրամի (Երևան) լեզվաբանների և համակարգչային ծրագրավորողների խմբի կողմից (Թովմաս Սամուելյանի գլխավորությամբ)։

Առակ-29-ի կայքի հասցեն է՝ http://www.arak29.am։

Համաբարբառից օգտվելու համար ընտրեք անհրաժեշտ տառը։
























Իսկ եթե սեղմեք Table of Contents-ի վրա և ապա ընտրեք Աստվածաշնչի որևէ գրքի որևէ գլուխ, կտեսնեք այդ գլուխը գրաբարով և զուգադիր անգլերեն տարբերակով։






















25/04/2014

Վորոշեցի, որվան կամ աբեղյանական ուղղագրությամբ գրքեր համացանցում

Այսօր երկու հետաքրքիր բան հայտնաբերեցի ։)։ Նախ հայտնաբերեցի մեր Սփյուռքի նախարարության էլեկտրոնային գրադարանը (մեր կայքի էլ. գրադարանների շարքում ավելացրել ենք նաև դրա հասցեն), ապա՝ Պարոնյանի մի գործի՝ 1934 թվականի հրատարակության pdf-ը։



Սփյուռքի նախարարության գրադարանի հասցեն է՝

Վերոբերյալ էջում հեղինակների ցանկն է տրված, սակայն միայն դրան մի՛ վստահեք, բացթողումներ կան։ Օրինակ՝ գրադարանում կա Ավետիս Ահարոնյանի մի քանի գործ, սակայն նրա անունը բացակայում է գրադարանի հեղինակների ցանկում։ Այնպես որ որևէ հեղինակ կամ ստեղծագործություն փնտրելիս օգտվեք նաև կայքի փնտրման տողից։

Մեր էլ. գրադարանների ցանկում ավելացրել ենք նաև «Քրիստոնյա Հայաստան» շաբաթաթերթի բլոգի հասցեն, ուր տրված են շաբաթաթերթի համարների pdf-ները։


«Աշխարհացույցի» հեղինակը

Դարեր շարունակ «Աշխարհացույցը» համարվել է Մովսես Խորենացու գործը, սակայն  խորհրդային շրջանում այս գործը վերագրեցին 7-րդ դարում ապրած Անանիա Շիրակացուն, աշխարհաբար թարգմանությամբ հրատարակեցին դարձյալ Շիրակացու անունով և նրա ժողովածուում։ Այսպիսի վերագրման հիմնական պատճառն այն էր, որ «Աշխարհացույցում» կան տվյալներ, որոնք վերաբերում են ոչ թե 5-րդ դարին, այլ 7-րդ։ Դրանք, սակայն, «Աշխարհացույցի»՝ 7-րդ դարում կատարված խմբագրության հետևանք են, ինչպես ցույց է տալիս երջանկահիշատակ պատմաբան Բաբկեն Հարությունյանը դեռևս 1997 թ.-ին, այսինքն՝ 17 տարի առաջ, հրատարակած մի խիստ կարևոր ուսումնասիրության մեջ՝ «Աշխարհացոյցը» եւ չորս Հայքերի խնդիրը» (Երեւան, 1997)։ Այստեղ նա համոզիչ կերպով ապացուցում է, որ այս երկն իրոք գրվել է 5-րդ դարում և պատկանում է Մովսես Խորենացուն,  ինչպես և նշվում է մեզ հասած ձեռագրերում։

24/04/2014

Հատված «Շվեյցարական գյուղ»-ից

Ավետիս Ահարոնյանի «Շվեյցարական գյուղ»-ից (1913 թ.)։ Վերահրատարակությունը՝ շուտով մեր կողմից։ Էլ. գրքի տեսքով կարող եք բեռնել մեր կայքից։


Ես երբեք չեմ կարող մոռանալ մի դեպք, որին ականատես եղա շվեյցարական գյուղում և որ խորապես հուզեց ինձ։ Ամրան սկզբին հեռավոր գյուղում հարմար պանսիոն փնտռելով՝ կանգ առա մի գյուղացու տան առաջ։ Տանտիկինը, որից տեղեկություններ էի խնդրում, հետաքրքրվեց իմ ազգությամբ. ես մի փոքր շփոթված մնացի՝ հաստատ համոզված, որ այս գեղջկուհին այս խուլ լեռներում հայ անունը լսած չպիտի լինի, և հետևապես հարկավոր է երկար-բարակ բացատրել, թե ի՞նչ ասել է հայ․ սա մի հանգամանք էր, որ շատ էլ չէր շոյում իմ ազգային հպարտությունը։
- Հայ եմ,– ասացի վարանոտ եղանակով։
- Ի՞նչ եք ասում, հա՞յ եք, հա՞յ. խե՜ղճ հայեր, դժբա՜խտ ժողովուրդ, սուլթանը ձեզ ինչպես կոտորեց, ախ Տե՛ր Աստված, դու ինչո՞ւ թույլ տվիր, խե՜ղճ հայեր...

Ոչ ժամանակակից հայ հեղինակների գործերի հրատարակության հարցեր

Երբևէ հանդիպե՞լ եք Թումանյանի, Շիրվանզադեի, Րաֆֆու և այլ հայ հեղինակների լեզվում առկա ուղղագրական «վրիպակների», օրինակ՝ բառում ինչ-որ տառի բացթողման, և տարակուսել, թե ինչի հետ գործ ունեք՝ իսկապես վրիպակի՞, թե հեղինակների ապրած շրջանի հայերենի առանձնահատկությունների։ Իսկապես, միշտ չէ, որ հնարավոր է սա հասկանալ, հատկապես եթե լեզվաբան չես, այլ սովորական ընթերցող, որ ապրում ես 21-րդ դարում և խոսում-գրում մի հայերենով, որը տարբերվում է հայ դասական գրողների մեծ մասի լեզվից։ Եվ, ի վերջո, վրիպակների հետ էլ կարող ենք գործ ունենալ, եթե սրբագրիչն ինչ-որ բան չի նկատել։ Եվ պատկերացրեք, որ վրիպակի դեպքում, կարծելով, թե հեղինակի կիրառած բառաձևի հետ գործ ունենք, գործը կամ նրա մեզ հուզող հատվածը վերարտադրելիս վրիպակը շարունակ կրկնենք։ Կամ էլ, ընդհակառակն, կարծելով, թե վրիպակի հետ գործ ունենք, հեղինակի լեզուն «սրբագրենք»։

Երկու օգտակար ֆայերֆոքսյան հավելված բնագրասերների համար

«Բնագրասեր» բառով ի նկատի ունենք նրանց, ովքեր ոչ միայն կարդալ են սիրում, այլև կարդացածը նշումներով նկարազարդել կամ բնագրի պարունակությունը չափել։

Ահա այսպիսիների համար հարմար հավելվածներ (add-ons) են Firefox զննարկիչում Wired Marker-ը` կայքէջերի բնագրերում գունանշումների համար*, և Word Count Tool-ը՝ ընդգծված բնագրի բառերի և նիշերի քանակն իմանալու։ Տեղակայե՛ք, վայելե՛ք։

Ահա՛ դրանց տեղակայման համար անհրաժեշտ հղումները՝

https://addons.mozilla.org/en-US/firefox/addon/wired-marker/

https://addons.mozilla.org/en-US/firefox/addon/word-count-tool/?src=ss

Վերջին հավելվածը կա նաև Google Chrome-ի համար՝
https://chrome.google.com/webstore/search/word%20count%20tool

* Առանձին գրավոր նշումների համար հարմար է ֆայերֆոքսյան հետևյալ նշատետր հավելվածը՝ QuickFox (https://addons.mozilla.org/en-US/firefox/addon/quickfox-notes/

Էլ. գիրքն ու ծանոթագրությունները

Կարծում եմ՝ շատերին ծանոթ իրավիճակ է. տպագիր գիրք ենք կարդում և հանդիպում ծանոթագրության, որը ոչ թե էջատակին է, այլ գրքի վերջում, այն էլ՝ թերևս ընդհանուր ծանոթագրությունների՝ տվյալ գլխի կամ ստեղծագործության բաժնում։ Եթե ծանոթագրությունները շատ են, մի մասը չենք կարդում, չէ՞, կամ էլ եթե ծանոթագրված բառը մեր մեջ հարց չի առաջացնում, անկախ նրանից, թե գործի հեղինակը կամ խմբագիրն  այդ բառին վերաբերող ինչ կարևոր ասելիք ունի, այն անտեսում ենք։ Գրքի վերջում տեղադրված ծանոթագրությունները հարմար չեն, էջատակինն են հարմար։ Բայց ի՞նչ անել, եթե էլեկտրոնային գրքերի ձևաչափերում՝ epub, fb2, mobi և այլն, մեր իմացած էջ հասկացությունը չկա։ Քանի որ էջ չկա, էջատակի ծանոթագրություն էլ չի կարող լինել։ Սա էլ նշանակում է՝ բոլոր ծանոթագրությունները պիտի տեղափոխվեն գրքավերջ (կամ ինչ-որ բաժնի վերջ), կամ դրանց համար մեկ այլ լուծում պիտի գտնվի։ Էլեկտրոնային գրքերում ևս գրքի վերջում տեղակայված ծանոթագրությունները հարմար չեն։ Սեղմիր բնագրում ծանոթագրության  հղման վրա, տեղափոխվիր գրքի վերջ, ծանոթագրությունը կարդա, հետո նորից սեղմիր համապատասխան հղման վրա, վերադարձիր բնագրի այն հատվածը, որից հղվեցիր։ Դարձյալ հարմար չէ, էլ չեմ ասում, որ գուցե որոշ ընթերցիչներ այս գործողությունը կատարելու հետ կապված անհարմարություններ ունենան։

Ուրեմն ի՞նչ լուծում կարելի է գտնել այս դեպքում։ Ծանոթագրությունն անմիջապես ծանոթագրվող բառի վրա բացվող պատուհանիկում ներկայացնելը շատ հարմար կլիներ, սակայն էլ. գրքերի տարածված ձևաչափերն ու դրանց ընթերցիչներն առայժմ այս հնարավորությունը չունեն։ Ահա այս պատճառով մենք մտածում ենք, հետևելով որոշ էլեկտրոնային հրատարակությունների փորձին, ծանոթագրությունները դնել ծանոթագրվող բառի անմիջապես կողքին՝ ուղիղ փակագծերում և շեղատառ։ Փայլուն լուծում չէ, իհարկե, բայց առայժմ ավելի հարմար տարբերակ չենք գտնում։ Ի՞նչ եք կարծում այս մասին։ Ո՞րն է ավելի հարմար ընթերցողի համար՝ ծանոթագրությունը կարդալ անմիջապես ծանոթագրվող բառի կողքի՞ն՝ ուղիղ փակագծերում ու շեղատառ, որպեսզի տարբերվի հիմնական բնագրից, թե՞ հղմամբ գնալ ծանոթագրության բաժին, ծանոթագրությունը կարդալ և դարձյալ հղման միջոցով վերադառնալ բնագրի ընթերցումը շարունակելու։ Շնորհակալ կլինենք հարմար լուծումներ առաջարկելու համար։

14/04/2014

FocusWriter ծրագիրը՝ արդեն նաև հայերեն

Սա մի պարզ տեքստային խմբագրիչ է, որն արդեն կարելի է գործածել նաև հայերեն (հայերենացումը կատարվել է մեր կողմից)։ Այն կարող եք ներբեռնել հետևյալ հղմամբ՝ http://gottcode.org/focuswriter/

Ծրագիրը հայերենով գործածելու համար պարզապես պետք է մկնիկով շարժվել դեպի պատուհանի վերևում գտնվող ընտրացանկը և Settings-ի Application language-ում ընտրել հայերենը, ապա ծրագիրը փակել, նորից բացել։ Վե՛րջ։ Այդուհետ ամեն ինչ հայերեն կտեսնեք։